• Lex van der Helm (l) en Ahmed El Haddaoui.
• Lex van der Helm (l) en Ahmed El Haddaoui. Foto: Hester Hage

Vrijheidscollege Gouda over invloed conflict Midden-Oosten: ‘Voor veel mensen moeilijk om nog naar elkaar te luisteren’

Nieuws

GOUDA • Met elkaar in gesprek gaan: met dat doel organiseren Goudse stichtingen een Vrijheidscollege en dialoogavond op donderdag 7 november.

In aanloop naar het dialoog over de invloed van het conflict in het Midden-Oosten op de Goudse gemeenschap, spreken Lex van der Helm, voorzitter Stichting Gouds Metaheerhuis en Ahmed El Haddaoui, gemeenteraadslid PvdA, over polarisatie en het belang van dialoog. Ze verschillen weliswaar in achtergrond maar delen een gezamenlijke wens: open, respectvolle gesprekken over een onderwerp dat ook in Gouda invloed heeft op de samenleving.

“Bij de slager, de bakker en in de moskee – overal hoor je mensen erover praten,” vertelt El Haddaoui. “Er is een groeiende frustratie in de islamitische gemeenschap over de lange duur van de oorlog, met duizenden slachtoffers, vooral kinderen en vrouwen. Mensen vragen zich af hoe lang het nog door moet gaan.” 

Ook van der Helm merkt de invloed op de Goudse samenleving op. “Wat er gebeurt in het Midden-Oosten, geeft voeding aan wat nu anti-zionisme heet, maar door veel mensen toch gewoon opgevat wordt als anti-semitisme. Dat is niet nieuw, antisemitisme bestaat al duizenden jaren. En dat leeft nu op.”

Intimidatie

En ondanks dat hij zelf regelmatig met een keppeltje over straat loopt en daar geen negatieve ervaringen mee heeft, kent hij incidenten waarbij Joodse mensen op straat worden geïntimideerd of bedreigd in Gouda. “Dat gebeurde voor 7 oktober, en dat gebeurt nu helaas nog steeds.” 

Om het gesprek tussen verschillende Goudse gemeenschappen op gang te brengen, organiseert Stichting 21 maart in samenwerking met Stichting Gouds Metaheerhuis en de stichting 4 en 5 mei een op 7 november een Vrijheidscollege in de Agnietenkapel. 

Auteur en documentairemaker Natascha van Weezel zal spreken over de invloed van het Israëlisch-Palestijnse conflict op de samenleving, gevolgd door een open dialoog tussen burgemeester Pieter Verhoeve, Tweede Kamerlid Mohammed Mohandis en aanwezigen. 

Zij hoeven het die avond niet met elkaar eens te zijn, als er maar geluisterd wordt naar elkaar, zegt van der Helm: “Ik denk dat het goed is als we met elkaar in staat zijn dat radicale midden op te zoeken. Je hoeft het niet eens te zijn, maar luister naar elkaar zodat je in ieder geval begrijpt hoe de ander de geschiedenis of de situatie ziet. Als dat lukt, dan ben ik tevreden.”

Complex onderwerp

Want het is en blijft een complex onderwerp, benadrukken ze allebei. Van der Helm: “Ik zie zo’n complexe situatie nu vooral heel erg worden platgeslagen in opinies, op het journaal, op sociale media. Het wordt daardoor voor veel mensen moeilijk om nog open naar elkaar te luisteren.”

En bovendien gaat het niet gaat om een eenvoudige tweestrijd. “Het conflict wordt vaak simpelweg als een strijd tussen moslims en Joden gezien,” zegt El Haddaoui. “Maar ook binnen beide gemeenschappen bestaat een diversiteit aan meningen en emoties. Niet iedere moslim identificeert zich met Hamas, en ook niet elke Jood steunt het beleid van Netanyahu.” 

Nuance verdwijnt

Van der Helm vult aan: “De nuance verdwijnt in de samenleving als de dialoog ontbreekt. Zonder gesprek zit je vast in je eigen perspectief en vooroordelen. Voor een deel overlapt ons perspectief, we vinden het allebei verschrikkelijk dat er zoveel slachtoffers vallen.”

“Maar als we kijken naar hoe het zo is gekomen, dan zie je dat beide zijden hun eigen beeld en beleving hebben. Dat vertaalt zich naar onze samenleving. Als we in Gouda die dialoog openen, zonder elkaar te willen overtuigen, maar wel met respect voor elkaars opvattingen, hebben we al een in de goede richting stap gezet.”

Veel parallellen

Die avond wordt er ook stilgestaan bij de Kristallnacht, op 9 november 1938 en de situatie nu. De Kristallnacht (ook wel November Pogrom of Nacht van het gebroken glas) was een door de nazi’s georganiseerde actie (pogrom) gericht tegen het Joodse deel van de Duitse bevolking. 

“Er zijn zoveel parallellen in de samenleving tussen wat er toen gebeurde en nu gebeurt, dat je het op z’n minst kan zien als een waarschuwing hoe we met elkaar omgaan. Het kan je aan het denken zetten hoe we elkaar zien als mens, en wat we kunnen leren van de geschiedenis.”

Dat gesprek mag van El Haddaoui het startpunt zijn van meerdere gesprekken in de stad. “Het moet niet bij een avond blijven. Dit moeten we blijven doen, met elkaar in dialoog gaan.”