In de knel - woningnood Gouda

Wethouder Jan Kees Oppelaar over woningnood in compacte stad: ‘Grootste uitdaging is om plek te vinden’

19 juni 2025, 12:31 Nieuws In de knel - Woningnood in Gouda 9.758 keer gelezen

Gouda - De woningnood is ook in Gouda voelbaar. Jongeren wonen noodgedwongen langer bij hun ouders, starters vinden moeilijk betaalbare koopwoningen en ouderen blijven langer dan gewenst in eengezinswoningen wonen. Volgens wethouder Jan Kees Oppelaar (Wonen) doet de gemeente wat ze kan, maar is bouwen in een compacte stad een uitdaging en zijn de middelen beperkt.

In de serie In de knel - Woningnood in Gouda besteedt het Kontakt aandacht aan de gevolgen van de wooncrisis in de stad. Aan het woord zijn o.a. inwoners en beleidsmakers. Wethouder Jan Kees Oppelaar (Wonen) vertelt over knelpunten en mogelijke oplossingen. Verhalen/suggesties? Mail of bel dan de redactie: redactie.goudsepost@kmp.nl/0651543590

In de regio Midden-Holland staan volgens de meest recente cijfers zo’n 9000 mensen ingeschreven voor een sociale huurwoning, waarvan ongeveer 4.000 in Gouda. Oppelaar: “Maar die cijfers zijn van vorig jaar. We verwachten binnenkort nieuwe cijfers en mijn inschatting is dat het cijfer in de regio inmiddels ruim boven de 10.000 ligt, misschien wel richting de 11.000.”

En dat zijn alleen de woningzoekenden in de sociale huursector. Ook voor koopwoningen en middenhuur is de vraag groot. “Dat is moeilijker te meten, maar we weten dat de druk daar net zo goed voelbaar is.”

Lastig

Een van de grootste uitdagingen is volgens Oppelaar om voldoende betaalbare woningen toe te voegen, in een stad die slechts 4 bij 4,5 kilometer groot is. “We bouwen nog in Westergouwe en maken plannen voor de Spoorzone, maar op lange termijn wordt het steeds lastiger om nieuwe bouwlocaties te vinden.” 

Gouda moet het dus in de toekomst vooral hebben van grond en herontwikkeling binnen de bestaande stadsgrenzen. “We kijken kritisch naar het grondbeleid: of we als gemeente ook wat meer regie kunnen krijgen op de grond, zowel voor woningen als voor voorzieningen.”

De lucht in

En wat als Westergouwe en de Spoorzone volgebouwd zijn? “Daarover moeten we het gesprek voeren. Willen we verder de lucht in? In de Spoorzone komen hoge torens, je kunt je voorstellen dat het daar nog best kan. Maar dat kun je niet op alle plekken doen. Op het moment dat je verder de lucht ingaat, vraagt dat ook aandacht voor de leefbaarheid. Denk aan extra voorzieningen, voldoende groen, mogelijkheden voor mensen om zich goed te vervoeren.”

Om het schaarse woningaanbod beter te verdelen, besloot de gemeenteraad in april om mensen met een lokale binding voortaan voorrang te geven bij de toewijzing van sociale huurwoningen. Het percentage dat voor deze groep wordt gereserveerd, is verhoogd van 25 naar 50 procent. Het is een voorbeeld van landelijke wetgeving die is aangepast en de gemeente meer ruimte geeft om te sturen. “Daar maken we ook steeds meer gebruik van en dat is ook nodig.”

Nadelig voor jongeren

Ook het systeem waarmee woningen worden toegewezen staat ter discussie. Volgens Oppelaar pakt huidige systeem vooral nadelig uit voor jongeren. “Iemand van 50+ die langer ingeschreven staat, maakt dan automatisch meer kans dan jongeren die korter ingeschreven staan.” Daarom kijkt Gouda samen met de regio Midden-Holland naar een ander. “Er is geen ideaal model, maar misschien is meer maatwerk nodig, bijvoorbeeld door specifieke doelgroepen een label toe te kennen.”

Een andere pijler in het woonbeleid is doorstroming. Veel ouderen blijven lang in een grote woning wonen, omdat er weinig alternatieven zijn. “Daar willen we iets aan doen. Ouderen willen vaak in de buurt blijven wonen, en zoeken gelijkvloerse woningen die bij hen passen.” 

De gemeente zet daarom op concepten zoals het Knarrenhof in Bloemendaal, en een vergelijkbaar project in Westergouwe. “Daar zitten sociale huurwoningen en betaalbare koopwoningen in, speciaal voor ouderen. Als zij verleid worden om te verhuizen, komen er gezinswoningen vrij voor jonge gezinnen of starters.”

Aanbod beperkt

Ook voor mensen met een modaal inkomen is het aanbod beperkt. Gouda onderzoekt daarom de mogelijkheid om een woonfonds op te richten, naar voorbeeld van Rijswijk. „Daarin kunnen gemeente en andere partijen samen investeren, zodat er meer middeldure huurwoningen gebouwd kunnen worden.” 

Het fonds zou kunnen helpen betaalbare woningen financieren. “Commerciële ontwikkelaars bouwen liever duurdere woningen, omdat die meer opleveren. Maar dan valt het middensegment tussen wal en schip.” Volgens Oppelaar is het idee nog in onderzoek. “We verwachten na de zomer hier meer over te kunnen zeggen.”

Afhankelijk 

De wooncrisis oplossen kan de gemeente niet alleen. Oppelaar wijst op de afhankelijkheid van het Rijk. “We kunnen sturen op betaalbaar bouwen, maar als Den Haag geen steun biedt, lopen projecten hier vast. Denk daarnaast ook aan de gestegen bouwkosten na de oorlog in Oekraïne. Daar hebben wij geen invloed op.”

Inmiddels is de landelijke huurbevriezing van tafel. “Een ondoordacht plan,” vindt Oppelaar. “Zonder compensatie zouden corporaties zo’n 2.300 woningen minder kunnen bouwen in deze regio. Dan heb je het over serieuze aantallen. Ook zonder de huurbevriezing hebben woningcorporaties eigenlijk onvoldoende geld om het aantal huurwoningen te bouwen dat nodig is. Dat is wel een punt van voortdurende zorg. Dat proberen we telkens onder de aandacht te brengen van het Rijk.”

We gaan dit niet oplossen in ons eentje. Wat we wel kunnen, is sturen op betaalbaarheidPrecieze cijfers over de woningbehoefte zijn volgens Oppelaar lastig te geven. “Voor sociale huur weten we het ongeveer, maar niet voor koopwoningen. We gaan dit niet oplossen in ons eentje. Wat we wel kunnen, is sturen op betaalbaarheid in drie segmenten: sociale huur, middenhuur en betaalbare koop tot 390.000 euro. Dat is de grens die we in Gouda hanteren.”

Ook binnen de regio zijn afspraken gemaakt over woningbouw tot 2030 en daarna. “De provincie en het Rijk voeren daar regie op. In Gouda hebben we afgesproken dat minimaal 33 procent van de nieuwe woningen sociale huur is, en 20 procent middenhuur of betaalbare koop. In andere gemeenten moeten soms nog stappen worden gezet, maar we helpen elkaar waar nodig.”

Wethouder Jan Kees Oppelaar over woningnood in Gouda